Giá trị nhân đạo trong văn học trung đại (Truyện Kiều, Chuyện Người con Gái Nam xương, Chuyện Cũ trong phủ Chúa Trịnh)



Từ giữa TK thứ 15 đến cuối tk thứ 18 , đất nước ta biến động dữ dội, đời sống nhân dân trở nên cơ cực , lầm than. Sống trong quãng thời gian ấy, thấy được những tình cảnh ấy, hiểu được nỗi đau ấy, các nhà văn đã lồng ghép tiếng gọi yêu thương vào từng tác phẩm của mình, truyền và sưởi ấm bằng ngọn lửa của tình yêu. Đó chính là những giá trị vănhọc trung đại còn tồn tại và giữ vững mãi trong từng tuyệt tác cho đến ngày nay. Giá trị nhân đạo trong mỗi tác phẩm là lòng yêu thương con người, căm ghét những bất công. Bản tính đã có trong từng người và được các nhà văn nuôi dưỡng, bộc lộ và tô vẽ nên, trở thành mọt kiệt tác. Giá trị nhân đạo là một phần hồn chính để tạo nên một tuyệt tác để mãi dc lưu truyền. Ngòi bút cơ bản về giá trị nhân đạo là ngòi bút cần phải đạt dc những điều kiện đặt ra: luôn hướng tình yêu ấy đến con người, những con người đói khổ, đáng thương. Đó là thái độ nhìn nhận, nâng niu. Trân trọng vẻ đẹp tuyệt diệu của con người – một tặng phẩm mà Thượng đế đã ban xuống trần gian.Vũ Nương trong “ Chuyện Ng Con Gái Nam Xương” mà Nguyễn Dữ vẽ tô là một cô giá rất mực thùy mị, đoan trang, nết na, lại có “ tư dung tốt đẹp”. Cô luôn làm tròn bổn phận và trách nhiệm của mình về đạo làm dâu, làm vợ, làm mẹ, làm những người “ tối lửa tắt đèn có nhau”. Luôn giữ sao cho “trong ấm ngoài êm”. Những chuẩn mực của một xã hội đạo Nho hà khắc trái ngang đều được nàng vượt qua một cách tưởng chừng đâu dễ dàng lắm! Đủ để thấy rằng bàn tay Nguyễn Dữ đang nâng niu, ôm ấp, vuốt ve, trau chuốt, điểm tô cho người con gái ấy kĩ càng biết nhường nào!
Hay là “ Đoạn Trường Tân Thanh”- đứa con đẻ tinh thần của Nguyễn Du. Nguyễn Du đã cố công gầy dựng một nàng Kiều diễm lệ, sắc sảo đến lạ thường. Nàng đẹp đến lung linh. Một vẻ đẹp sắc nước hương trời , nghiêng thành chao nước: “ Làn thu thủy, nét xuân sơn” Vẻ đẹp ngời sáng, vượt cả ngoài những chuẩn mực về thẩm mĩ của người xưa! Vẻ đẹp băng ngoài cả vũ trụ xa xôi. Vẻ đẹp koh thể miêu tả bằng những hình ảnh ướt lệ tầm thường như kiểu tả Vân. Với Kiều, Nguyễn Du đã phải dùng những hình ảnh tuyệt đẹp đến mĩ miều, lớn lao để nói về nàng. Một cô gái phải so sánh vẻ đẹp với nước hồ thu, với núi mùa xuân mới lột hết dc cái đẹp ấy! Cả làn nước ấy, cả vẻ núi ấy còn phải phủ phục dưới vẻ đẹp của nàng thì làm sao những con người kia cầm lòng cam dc? Từng nét son ngời ngợi tuyệt vời của Kiều dc Nguyễn Du chăm sóc ân cần lắm!
Vì luôn trân trọng giá trị đẹp rạng ngời của con người mà họ đã dám đứng dậy lên tiếng bênh vực những số phận bé bỏng cheo leo như đèn treo trước gió ấy! Dám đứng lên chống chọi , tố cáo một xã hội dã man đay nghiến cuộc đời người dân vô tội. Nhiệm vụ cao cả mà họ mang bên mình đâu chỉ là phản ánh nên một xã hội thối náy tàn tạ mà còn là cách thể hiện thái độ căm phẫn rất rõ ràng . Họ bỏ ngoài tai những vòng danh lợi, họ koh màng đến chức vụ cao sang, mà họ dám đối đầu , chấp nhận cái khó để đấu tranh tìm lấy một xã hội công bằng mơ ước, một xã hội koh có những cuộc chiến phi nghĩa can thiệp sâu sắc vào từng mái ấm bé nhỏ của mỗi gia đình. Phạm Đình Hổ đã sẵn sàng đốn bỏ những gì quý giá nhất để bọn tham quan , nịnh thần koh thể chạm tay tới. Ông dám thể hiện sự bất bình tột độ qua thái độ bất hợp tác của mình. Ông căm thù bọn vua chúa, quan lại xa hoa, khoái cảnh mở tiệc tùng mua vui trong một đêm mà koh màng đến những kẻ dân đen đang sống dở chết dở. Sau bức tường chúa là cả một cung điện xa hoa, khác xa cái nghèo đói của dân lành còng cõi sớm trưa mong tìm cho mình miếng cơm bỏ bụng. Tiền bạc với họ bây giờ trở nên vô nghĩa, cái đói hoành hành ở khắp nơi thế mà bọn chúng- những kẻ lòng thú dạ lang vẫn râm ran rung đùi hưởng của vơ vét dc của dân. Nguyễn Du đã không tiếc tay để điểm tô nên một Mã Giám Sinh đầy mưu mô, ghê rợn khiến người đọc bàng hoàng, đau đớn cho nàng Kiều gặp phải một con sói ác độc gớm ghê. Một kẻ