TRƯỜNG THPT NGÔ QUYỀN Ngày soạn: 18-2-2009
GVHD: THÂN ĐỨC VÂN Ngày dạy :
SVTH: VĂN THỊ HÀ VÂN Lớp dạy : 10/10


ĐỀ VĂN NGHỊ LUẬN

A. Mục đích yêu cầu
- Nắm được yêu cầu cơ bản của đề văn nghị luận
- Biết tìm hiểu, phân tích một đề văn nghị luận
B. Phương tiện thực hiện và cách thức tiến hành
1. Phương tiện thực hiện
- Sách giáo khoa, sách giáo viên, các tài liệu tham khảo
- Thiết kế bài giảng, bảng phụ, phiếu học tập
2. Cách thức tiến hành
- Giáo viên tổ chức giờ học theo phương pháp phát vấn, giáo viên dặt câu hỏi học sinh trả lời, gợi tìm kết hợp với các hình thức trao đổi thảo luận.
C. Tiến trình dạy học
1. Ổn định lớp và kiểm tra bài cũ
2. Dạy bài mới
2.1. Dẫn vào bài mới
2.2 Dạy bài mới
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Nội dung cần đạt

Hoạt động 1: Tìm hiểu một số vấn đề lí thuyết
TT: giáo viên gọi học sinh đọc mục I sách giáo khoa và nêu câu hỏi:
CH: Thế nào là đề văn nghị luận? Em hãy cho biết yêu cầu của đề văn nghị luận
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại
CH: Yêu cầu của đề văn nghị luận?
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại














TT: Giáo viên hướng dẫn học sinh phân tích ví dụ
CH: Xác định yêu cầu của đề của đề 7 SGK
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại
TT2: Hướng dẫn học sinh phân loại đề văn nghị luận
CH: Đề văn nghị luận thường có mấy kiểu? Căn cứ để phân loại?
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại
Ch: Thế nào là nghị luận văn học? Thế nào là nghị luận xã hội?
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại
TT: Giáo viên hướng dẫn học sinh phân tích ví dụ
CH: Em hãy phân loại 8 đề văn nghị luận mà sách giáo khoa đã nêu.
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại
Hoạt động 2: Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu đề văn nghị luận
CH: Khi tìm hiểu, phân tích đề văn nghị luận cần xác định mấy vấn đề cơ bản? Đó là những vấn đề gì?
- Học sinh trả lời
- Giáo viên nhận xét khái quát lại



















Hoạt động 3: Luyện tập
Bài tập: Đọc kĩ các đề 2, 5 trong sách giáo khoa và tìm hiểu phân tích các đề theo các yêu cầu sau:
a. Nội dung trọng tâm cần bàn bạc
b. Xác định thao tác lập luận chính
c. Xác định phạm vi tư liệu cần huy động cho mỗi đề văn
- Giáo viên phát phiếu học tập
- Học sinh làm việc theo nhóm và cử đại diện trình bày trước lớp

I. Yêu cầu của đề văn nghị luận
1. Tìm hiểu yêu cầu của đề văn nghị luận
* Văn nghị luận là kiểu bài văn trình bày tư tưởng, quan điểm của người viết về vấn đề nào đó.
* Đề văn nghị luận là đơn đặt hàng của người ra đề đối với người viết bài.

a, Yêu cầu về vấn đề nghị luận(về nội dung)
- Là vấn đề quan trọng nhất của bài văn nghị luận, bắt buộc phải có.
- Luận đề thường được nêu ngắn gọn dưới dạng câu hỏi, nhận xét hoặc đưa ra tình huống có vấn đề buộc người viết phải giải quyết. Tuỳ vào nội dung mà người viết xác định thao tác cho phù hợp
b, Yêu cầu về thao tác nghị luận(về hình thức): phân tích, giải thích, chứng minh, bình luận...
- Để làm sáng tỏ và thuyết phục người đọc thì người viết phải vận dụng tổng hợp tất cả các thao tác lập luận để phát triển luận điểm do đề đặt ra.
c, Yêu cầu về phạm vi tư liệu
- Người viết huy động phạm vi tư liệu cần thiết phục vụ cho đề bài.
VD: Đề 7
-Yêu cầu về nội dung: Vai trò, ý nghĩa, tầm quan trọng của sách đối với đời sống con người.
-Thao tác lập luận chính: Phân tích, bình luận
- Phạm vi tư liệu: trong sách báo, ngoài đời sống, trong văn học, vốn hiểu biết của bản thân..
2.